Początki działalności telekomunikacyjnej w Polsce
Telekomunikacja Polska S.A. (TP) jest kontynuatorką ponad 60 lat tradycji przedsiębiorstwa Polska Poczta, Telegraf i Telefon. Telekomunikacja Polska S.A. powstała w grudniu 1991 roku. Wówczas z przedsiębiorstwa państwowego Polska Poczta, Telegraf i Telefon wydzielono część telekomunikacyjną w postaci spółki akcyjnej Skarbu Państwa. 1 stycznia 1992 roku firma rozpoczęła działalność pod nazwą Telekomunikacja Polska S.A.
Telekomunikacja Polska S.A. (TP S.A.), która przez wiele lat była dominującym operatorem telekomunikacyjnym w Polsce, ma swoje korzenie sięgające początków XX wieku. Historia usług telekomunikacyjnych w Polsce zaczyna się jeszcze w czasach zaborów, gdy na ziemiach polskich powstawały pierwsze sieci telefoniczne, zarządzane przez zaborców. Pierwsze publiczne sieci telefoniczne w Warszawie i Krakowie powstały w latach 1882-1883. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 roku, nowo utworzone państwo zaczęło budować swoją własną infrastrukturę telekomunikacyjną. W 1928 roku powołano Państwowe Zakłady Tele- i Radiotechniczne (PZT), które zajmowały się m.in. produkcją sprzętu telekomunikacyjnego oraz budową i eksploatacją sieci.
Telekomunikacja w okresie PRL
Po II wojnie światowej, telekomunikacja w Polsce znalazła się pod kontrolą państwa. W 1945 roku utworzono Centralny Zarząd Telekomunikacji, który później przekształcono w Państwowe Przedsiębiorstwo „Polska Poczta, Telegraf i Telefon” (PPTT), zarządzające całą infrastrukturą telekomunikacyjną. Okres powojenny to czas intensywnej odbudowy sieci zniszczonych podczas wojny, a także dalszy rozwój usług telefonicznych, choć tempo tego rozwoju było stosunkowo wolne, a dostęp do telefonii ograniczony.
W latach 70. i 80. XX wieku, w Polsce, podobnie jak w innych krajach bloku wschodniego, dostęp do usług telekomunikacyjnych był ograniczony i nieefektywny, co było wynikiem centralnego zarządzania gospodarką. Infrastruktura była przestarzała, a kolejki na przyłączenie nowych abonentów sięgały lat. W 1989 roku w Polsce było zaledwie około 3 miliony abonentów telefonicznych, co stanowiło poważne ograniczenie dla rozwijającej się gospodarki rynkowej.
Powstanie Telekomunikacji Polskiej S.A.
Przełom lat 80. i 90. XX wieku przyniósł transformację ustrojową i gospodarczą w Polsce. W 1991 roku, w wyniku reform, powołano Telekomunikację Polską jako przedsiębiorstwo państwowe, które przejęło całą infrastrukturę i odpowiedzialność za świadczenie usług telekomunikacyjnych w kraju. W 1992 roku przedsiębiorstwo przekształcono w jednoosobową spółkę akcyjną Skarbu Państwa – Telekomunikację Polską S.A. To przekształcenie było jednym z kluczowych elementów procesu prywatyzacji polskiej gospodarki.
Prywatyzacja i rozwój TP S.A.
W 1998 roku rozpoczęto proces prywatyzacji Telekomunikacji Polskiej S.A., co było jednym z największych tego typu przedsięwzięć w Polsce. W 2000 roku rząd sprzedał 35% akcji francuskiemu operatorowi France Télécom (obecnie Orange S.A.) oraz konsorcjum Kulczyk Holding, co stanowiło kluczowy moment w historii firmy. Ta prywatyzacja pozwoliła TP S.A. na uzyskanie dostępu do nowoczesnych technologii i kapitału niezbędnego do modernizacji infrastruktury oraz rozwinięcia oferty usług.
W 1998 roku spółka została sprywatyzowana. Akcje TP zaczęły być notowane na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie oraz w formie GDR-ów (Globalnych Kwitów Depozytowych) na giełdzie w Londynie. W połowie 2000 roku partnerem strategicznym TP zostało konsorcjum France Telecom i Kulczyk Holding SA, obejmując 35 proc. akcji. We wrześniu 2001 roku konsorcjum zwiększyło swój udział do 47,5 proc. akcji.
TP stanowi trzon Grupy TP, będącej największą grupą telekomunikacyjną w Europie Środkowej[1].
Grupa Telekomunikacja Polska działa na rynku telefonii stacjonarnej, telefonii komórkowej, internetu, transmisji danych, dzierżawy łączy oraz transmisji satelitarnej. Systematycznie rozszerza zakres świadczonych usług o nowe obszary biznesowe.
W skład Grupy Telekomunikacja Polska wchodzą ponadto:
– Polska Telefonia Komórkowa Centertel sp. z o.o. powstała w grudniu 1991 r. jako pierwszy w Polsce operator komórkowy w systemie NMT450i;
– Wirtualna Polska od 1995 roku prowadzi portal www.wp.pl, portal jest interaktywną platformą komunikacji, informacji i transakcji elektronicznych;
– Spółka TP Internet powstała we wrześniu 1999 roku, swoją działalność koncentruje na świadczeniu outsourcingowych usług telemarketingowych (call center) pod marką Contact Center w liczących łącznie 500 stanowisk operatorskich dwóch lokalizacjach: w Warszawie i Rawie Mazowieckiej;
– TP Invest powstała w styczniu 2000 roku, jej głównym zadaniem jest nadzór właścicielski nad wszystkimi spółkami zależnymi TP, które nie są związane z podstawową działalnością firmy, spółka zajmuje się również działalnością inwestycyjną TP, w tym bieżącym zarządzaniem gotówką;
– Ditel S.A. jest wydawcą najczęściej używanych książek telefonicznych na polskim rynku– „Książki telefoniczne tel.”, które dane teleadresowe abonentów Telekomunikacji Polskiej, innych wiodących operatorów telekomunikacyjnych oraz oferty firm i instytucji;
– TP EmiTel sp. z o.o. powstała w maju 2002 r., podstawową działalnością firmy, jest radiodyfuzja naziemna, na sieć radiodyfuzyjną spółki składa się ponad 350 obiektów nadawczych rozmieszczonych na terenie całego kraju, 60 z nich to obiekty nadawcze dużej mocy spełniające wymogi największych koncesjonowanych w Polsce Nadawców Radiowych i Telewizyjnych;
– Marketplanet (Otwarty Rynek Elektroniczny S.A.) jest firmą doradczą, obecną na polskim rynku od 2001 roku – liderem w dziedzinie strategii zakupowych, specjalizuje się w stosowaniu technologii informatycznych do usprawniania procesów zarządzania w zakresie zakupów i sprzedaży, jest operatorem platformy handlu elektronicznego i organizatorem aukcji elektronicznych[2].
W latach 90. i na początku XXI wieku Telekomunikacja Polska S.A. znacząco rozbudowała swoją sieć, wprowadzając nowe technologie, takie jak ISDN, ADSL (szerokopasmowy dostęp do internetu) oraz cyfrowe centrale telefoniczne. Firma stała się również głównym dostawcą usług internetowych w Polsce, uruchamiając w 2001 roku markę Neostrada – szerokopasmowy dostęp do internetu, który zyskał dużą popularność wśród polskich użytkowników.
Monopol i liberalizacja rynku
Przez wiele lat Telekomunikacja Polska S.A. była monopolistą na rynku usług telekomunikacyjnych w Polsce. Jej pozycja na rynku zaczęła się zmieniać po wejściu Polski do Unii Europejskiej w 2004 roku, co wymusiło liberalizację rynku telekomunikacyjnego. Wprowadzono regulacje mające na celu zwiększenie konkurencji, co doprowadziło do stopniowego spadku udziału TP S.A. w rynku oraz do obniżki cen usług telekomunikacyjnych. Liberalizacja rynku telekomunikacyjnego przyczyniła się również do rozwoju nowych technologii, takich jak telefonia komórkowa, która zaczęła zdobywać coraz większą popularność.
Zmiana marki i dalsza ewolucja
W 2012 roku Telekomunikacja Polska S.A. przeszła rebranding, zmieniając swoją nazwę na Orange Polska S.A., co było wynikiem pełnej integracji z grupą Orange, której właścicielem była France Télécom. Zmiana marki była symbolicznym zakończeniem ery TP S.A. jako narodowego operatora telekomunikacyjnego i początkiem nowego rozdziału w historii firmy, już jako części międzynarodowego koncernu.
Orange Polska S.A. kontynuowała modernizację infrastruktury telekomunikacyjnej, rozwijając sieci światłowodowe oraz technologie mobilne, w tym 4G LTE i później 5G. Firma pozostała jednym z liderów rynku telekomunikacyjnego w Polsce, oferując szeroki zakres usług, od telefonii stacjonarnej i mobilnej, po internet szerokopasmowy i telewizję cyfrową.
Podsumowanie
Historia Telekomunikacji Polskiej S.A. odzwierciedla przemiany, jakie zaszły w polskiej gospodarce i technologii telekomunikacyjnej w ciągu ostatniego stulecia. Od skromnych początków w okresie międzywojennym, przez trudne lata PRL-u, aż po prywatyzację i integrację z międzynarodową grupą telekomunikacyjną, TP S.A. odegrała kluczową rolę w kształtowaniu polskiego rynku telekomunikacyjnego. Dziś, jako Orange Polska S.A., firma kontynuuje swoją działalność, adaptując się do nowych wyzwań i technologii, pozostając jednym z najważniejszych graczy na rynku telekomunikacyjnym w Polsce.
[1] http://www.tp.pl/prt/pl/o_nas/o_firmie/historia/;PSID=GlNSTb2Knp0dHpGd0YQ9!1394872196, 01.06.07
[2] http://www.tp.pl/prt/pl/o_nas/o_firmie/grupa_tp/;PSID=GlRnyVQcJwGYhW7LT08t!1394872196, 01.06.07
Dla osób szukających pomocy w pisaniu prac z zarządzania polecamy serwis pisanie prac z zarządzania.